Stari Niš

Vila sa peristilom

Vila sa peristilom zauzimala je centralni položaj na Medijani. Smeštena u ravnici, vila je zahvatala 6.000m2 (98,6x63m), a uključivala je terme na zapadnoj i jedan manji nimfej na istočnoj strani. Podužnom osom vila se pruža u smeru sever-jug.

vila sa peristilom vilaČitav severni trakt objekta bio je grejan ispod poda centralne prostorije. Vila je raskošno dekorisana o čemu svedoče stubovi, baze i kapiteli od mermera, različitih razmera, reljefi na kapitelima pilastara i parapetnim pločama, ostaci zidne obloge od raznobojnog, skupocenog mermera, freske i drugo. Dobro su sačuvani podovi u mozaiku koji su prekrivali čitav trem peristila (oko 450m2) i dvoranu za audijencije. Mozaici u tremu su geometrijski. Figuralni mozaici smešteni su na ulazu u dvoranu za audijencije. Središnji deo dvorane pokriven je širokim četvorougaonim poljem sa geometrijskim šarama živih boja.

• A – ulaz i vilu
• B – prostrani trem peristila širine tri metra, oivičava unutrašnje dvorište (62,2h35,4m) nizom stubova od belog mermera
• C – prostorije podjednakih razmera
• D – prostorija dužine 18,6 i širine 11,6 metara
• E – naglašen podijum uzdignut tri stepenika
• F – prostorije

vila sa peristilom nimfej
Nimfej unutar vile

• G – istočno od dvorane za audijencije smešten je manji nimfej čije veze sa okolinim prostorijama zasada ostaju nepoznate. Centrani deo ove građevine čini šestougaonik (stranica 3-3,2m) u čijem je centru fontana, takođe rađena u obliku šestougaonika. Olovna cev čiji je izvod vidljiv u središtu fontane snabdevala je vodom ovaj prostor. Oko šestougaonika nižu se manje prostorije čiju jednu stranu čini poligon šestougaonika. Pod u Nimfeju pokriven je mozaikom. Širi spoljni okvir centralnog šestougaonika ispunjavaju stilizovani cvetovi lotosa naizmenično okrenuti, a sa unutrašnje strane naglašeni trostrukom bordurom. Bočne prostorije oko šestougaonika takođe su ukrašene mozaikom.

Terme – kupatilo

Terme – kupatilo, smešteno je severozapadno od vile sa peristilom i verovatno je bilo povezano sa njom. Ulaz u kupatilo je sa južne strane. Medijanske terme služile su vlasnicima vile koji su do njih dolazili direktno iz svojih odaja.

vila sa peristilom terme

Hodnik je dekorisan podnim mozaikom istog kvaliteta kao u peristilu. Vestibul i apoditerijum su popločani opekom, a središnja prostorija bila je popločana belom opekom, a delom mozaikom od krupnijih pločica bele boje.

• 1,2 – ulaz u kupatilo
• 3 – svlačionica
• 4 – prostorija za vežbanje
• 5 – tople kade
• 5a – prostorija za znojenje
• 6 – hladno kupatilo
• 7,8 – prostorije koje nisu grejane
• 9 – ložište

Vodotoranj

Vodotoranj je objekat kojim se završavao svaki rimski akvadukt. Odavde se voda razvodila u česme i fontane, bazene, terme, a možda i u kanale za navodnjavanje. Podužnom osom orijentisan je u smeru sever-jug. Visinska razlika između mesta na kome je postavljen vodotoranj i ravnice u kojoj su razmešteni Medijanski objekti iznosi 10m.

vila sa peristilom vodotoranj

A – bazeni
B – kula vodotornja
C – gravitacioni kanal
E – glavni kanal
F – revizioni kanal
G – odvodni kanal

Žitnica

vila sa peristilom zitnica

Žitnica je smeštena zapadno od vile na udaljenosti od oko 150m. U pitanju je prostrana građevina pravougaone osnove (91h27m), podužnom osom orijentisana u smeru istok-zapad. Uz zapadni zid objekta nalaze se bazeni duboki 1,40m koji su služili za skladištenje tekućine (ulja i vina).

A – prostor žitnice
B – ulaz u žitnicu
C, C1 – izdvojene prostorije
D – izdvojeni trakt
E – kameni prag sa dovratnicima od opeke širine 2,5m

Arhitektonski ostaci luksuznih građevina i poljoprivrednih objekata na Medijani, nalaze se, kako je već rečeno, vrlo plitko ispod današnjih oranica, tako da se prilikom dubljeg oranja u proleće i jesen izoravaju gornji delovi sačuvanih zidova, a ne retkoi komadi mozaičnih podova, mermerne statue i drugi arheološki materijal (delom sakupljen i izložen u Muzeju na Medijani). Srećnim okolnostima ipak treba zahvaliti što naselje nije u većoj meri uništeno. Pre svega, na ovom terenu nije bilo intenzivnijeg naseljavanja u srednjem veku i kasnije u moderno doba, pa su ruševine Medijane ostale pošteđene naknadnih preziđivanja, adaptacija, vađenja i raznošenja kako je to slučaj sa ostacima Naisa.

ODLOMAK IZ KNJIGEmilan novakovic 15

Zemlja najlepše patnje“
Milan Novaković

Dragi čitaoci, ako želite da budete u toku i saznate prvi najnovije vesti iz Niša, preuzmite aplikaciju Niške Vesti za Android ili iPhone.

Povezane vesti

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena.

Pročitaj i :
Close
Back to top button
WP Twitter Auto Publish Powered By : XYZScripts.com